Sztuka w Średniowieczu

Kultura

Sztuka w średniowieczu wyglądała zupełnie inaczej niż w późniejszych epokach. Należy ją szczególnie wyróżnić spośród wielu innych rodzajów sztuki, które w późniejszych czasach się pojawiały. Najważniejszy wydaje się jej związek z teocentryzmem. Dlatego, to właśnie od światopoglądu należy koniecznie zacząć rozważania dotyczące średniowiecznej sztuki. Kościół był wszechpotężny, miał ogromną władzę nad ludźmi, znacznie większą niż ma to miejsce dzisiaj, dlatego ważną rolę ta instytucja odgrywała także w sferze sztuki. Teocentryzm zakładał, że w centrum ludzkiego życia i jego zainteresowań znajduje się Bóg i religia. To było dla każdego człowieka najważniejszym elementem jego egzystencji.

Kultura sztuka i teatr Niestety w średniowieczu wierzono ślepo w naukę Kościoła, jedynie duchowni mieli dostęp do nauki i zdobywania wiedzy, którą jednakże wykorzystywali w ten sposób, żeby manipulować wiernymi i ich myślami i poglądami. Gdy chciano coś osiągnąć, np. inną decyzję niż ogół chciał na samym początku, straszono karą boską w postaci zaćmienia czy gradobicia. Duchowni doskonale znali czas tych zjawisk i mogli dowolnie takimi informacjami manipulować. Ciemny lud, który nie miał dostępu do takiej wiedzy ślepo ufał w słowo mówione przez swoich duchownych, bo przecież to święci ludzie. W ten sposób kultura średniowiecza stanęła pod znakiem zapytania, właściwie niemal wszystkie jej sfery zostały zdominowane przez oszukańczy Kościół. Jeśli przypomnimy sobie wielkich artystów z poszczególnych epok, bez trudu będziemy mogli wymienić co najmniej kilka nazwisk czy pseudonimów. Jeśli natomiast weźmiemy pod uwagę czasy średniowiecza, okaże się, że żadne nazwisko nie przychodzi nam do głowy, a przecież znamy wspaniałą sztukę także z tego okresu. Wszystko dlatego, że średniowieczni artyści pozostawali anonimowi. Nie było to jednak związane z ich nadmierną skromnością, ale z wymogami stawianymi przez obowiązujące zasady religijne. Skoro wszystko pochodzi od Boga, to także natchnienie, twórczy wyraz artysty nie jest w rzeczywistości jego dziełem, ale dziełem Stwórcy, dlatego nie należy, a wręcz nie można się podpisywać pod dziełami, które się wykonało. Oczywiście było to wygodne, bo w końcu żadni spadkobiercy nie mieli prawa do dzieł po swoim twórcy, gdyż nie było można dowieść jego autorstwa. W ten sposób Kościół zyskiwał coraz więcej.

Sztuka średniowieczna związana jest przede wszystkim z religią. Nie tylko jeśli chodzi o wspaniałe malarstwo czy rzeźbę, ale także o teatr. Średniowieczne próby teatralnych spektakli miały ścisły związek z liturgią. Wystawiano poszczególne opowieści biblijne, które miały związek z uroczystością, która wtedy właśnie miała miejsce. Scena miała charakter symultaniczny, wystawiano np. wizytę Jezusa w piekle, w ten sposób, że diabła ośmieszano, co ludowi akurat bardzo przypadło do gustu. Na początku przedstawienia odbywały się w kościele, potem gdzieś w jego pobliżu, gdzie ową scenę symultaniczną rozstawiano. Nie da się jednak ukryć, że sztuka średniowieczna miała ścisły związek z religią.

Tagi: średniowiecze, rzeźba, spektakl

Struktura strony


Tematy